ÍTALÍA, ÁGÚST 1943
Meðan Bandamenn bjuggust til innrásar, tóku Þjóðverjar stjórnina á Ítalíu.
Svo hin stríðshrjáða ítalska þjóð barðist áfram, sem fangi þýska hersins.
Hvar er flugmaðurinn? Flugmaðurinn... flugmaðurinn!
Dauður... búinn.
Flokkur, snúi... inn!
Flokkur... fáni!
Drottni vorum almáttugum hefur þóknast að taka til sín
sálu okkar kæra brottkvadda bróður,
því berum við líkama hans til moldar.
Deild, snúi... út!
Deild... marseri hratt!
Fincham majór, viltu nú vera svo vænn að senda menn þína á brott?
- Hvar er yfirmaður þinn? - Eins og ég sagði, er Battaglia majór slappur.
Hann fyrirskipar að fangarnir dreifi sér strax eftirjarðarförina.
- Fincham majór, gerðu það. - Náðu í fasistakvikindið!
Kapteinn, þetta er bandaríski ofurstinn sem brotlenti.
- Fylgdu mér, ofursti. - Takk, félagi.
Hverju eru þeir að fagna?
Majór, fangarnir biðja virðingarfyllst um að hitta þig.
Virðingarfyllst! Þér var skipað að dreifa þeim!
Ryan, Joseph L. Bandaríski flugherinn. 0718359.
Heilsið þið ekki stöðuhærri offiserum í hernum ykkar, majór?
Ofurstinn brotlenti...
- Ert þú opinberi túlkurinn? - Já, herra.
- Túlkaðu þá nákvæmlega. Skilið? - Já, herra.
Og bættu þessu við: Engin furða að Ítalía sé að tapa stríðinu, með offisera eins og hann.
Jæja?
Battaglia! Battaglia!
Við höfum í dag grafið yfirmann okkar,
Brian David Lockart ofursta.
Tilgangur þessarar liðskönnunar er að bera dauða hans vitni
og ákæra manninn sem ber ábyrgð á honum.
Battaglia majór!
Níunda skyttudeildin kærir þig nú formlega fyrir morðið á Lockart ofursta.
Stígðu fram og hittu ásakendur þína.
Ásaka þeir mig? Þeir eru brjálaðir! Sendu þá á brott!
Fylgdu mér.
Fincham majór, ef þú sendir menn þína ekki á brott nú, verður það úr mínum höndum.
- Þetta svín er ekki nógu djarfur. - Þú gefur honum ekkert val.
Þú hefur skotið einn manna minna.
Það leið yfir hann. Þetta er Ransom. Einn þeirra frá spítalanum.
Láttu þá fara.
Lið... farið!
Stein kapteinn! Augnablik.
Þetta er Ryan ofursti. Hann þarfnast athygli þinnar líka.
- Bandarískur. - Úr flughernum.
Ég biðst forláts herra. Erum við enn að vinna þá á Sikiley?
Við tókum Messina fyrir þremur dögum.
- Ertu að lýsa þig veikan, liðþjálfi? - Nei, herra.
Ég er að reyna að fá það sem mínir menn hafa þarfnast frá byrjun.
Ég er hræddur um að ég hafi enn sama svarið fyrir þig: Það er ekkert til.
Rólegir, strákar.
Hérna, ofursti.
Kollurinn dugar.
- Lítur út fyrir að þú sért með fullt hús. - Og fyllist stöðugt, er ég hræddur um.
- Hvað er að þeim? - Malaría, skyrbjúgur.
Enn verra vegna vannæringar.
- Ég hef bara alkóhól til sótthreinsunar. - Áfram með þig, læknir.
Hví geturðu ekki stjórnað malaríunni með lyfjum?
Ítalafíflin búa ekki til mepacrine.
Þeir búa til mat. Fáðu aukaskammta fyrir sjúklingana.
Og hreinsaðu eitthvað af drullunni.
Og fáðu kannski hreina búninga handa þeim.
Mataræði okkar og drulla eru refsing Battaglia á flóttatilraunum.
Hann tók sápuna og rakvélarnar, lokaði fyrir sturturnar,
gefur okkur enga búninga né Rauða Kross pakka, heldur aðeins hálfa matarskammta.
En hann brýtur okkur ekki niður, og stöðvar ekki flóttatilraunirnar.
Meira að segja eins og stríðið gengur núna?
Ertu að leggja til að við látum bugast?
Ef til þarf, já. Við verðum frelsaðir eftir nokkrar vikur.
Heyrðuði uppástungu ofurstans, strákar?
Hvað finnst ykkur?
Vanvirðingarlaust, herra, myndi ég segja að ofurstinn ætti að fara í rassgat, herra.
Ég get ekki búist við að þú skiljir þetta, en þessir menn eru í níundu skyttudeildinni.
Þessi herdeild barðist með Marlborough árið 1704,
með Wellington móti Napóleon, og í Krímarstríðinu.
Þeir eru allir sjálfboðaliðar, atvinnumenn, og þeir komu til að berjast í stríði.
Það eru þér kannski fréttir, en við erum allir hér til þess.
Já, en hver á sinn hátt. Þú ættir að vita það. Þú ert atvinnumaður.
Nei. Ég er það sem heima er kallað 90-daga undur.
- Ég flýg flugvélum. Mín atvinna er flug. - Okkar er hermennska.
Segjum að þér takist að finna flóttaleið. Hversu margir býstu við að sleppi?
- Ryan ofursti, ef einn sleppur, er það sigur. - Að sjálfsögðu.
Gæti einhver sýnt mér hvar ég gisti?
Yfirliðþjálfi.
Fylgdu Ryan ofursta til vistarveru sinnar.
Við snæðum klukkan sex, herra.
- Majór. - Þessa leið, ofursti.
Bostick liðþjálfi, herra. 113. skriðdrekadeild.
Þetta er Giannini korpráll, og Ames hermaður.
Við sögðum ekkert við þig á sjúkrastofunni því við vildum ná þér á eintal.
Þeir eru allir farnir í messann.
- Er þér kalt, vinur? - Það er bölvuð malarían.
Ekki kvarta, Bostick. Hefurðu fengið hana, ofursti? Hitinn lætur mann dreyma.
Og, maður, hvílíkir draumar. Skilurðu hvað ég meina, herra?
- Nei. Hvað? - Nú, þeir...
Hann er nokkuð skarpur.
Þú ert velkomin sjón, herra. Okkur sárvantar bandarískan offiser.
- Hversu margir erum við? - Átta. Við höfum tapað tveimur.
Og ef við fáum ekki sæmilegan mat og lyf, tvöfaldast og þrefaldast það.
Það er hart. Miðað við það sem ég hef séð, eru allir á sama báti.
Einmitt, því þeir við stjórnvölinn eru hælismatur.
Þessir kolvitlausu tjalla offiserar eru að reyna að vinna stríðið héðan.
Þeir hafa grafið svo mörg göng, maður gæti dottið ofan í þau.
- Ætlastu til að ég banni þeim að grafa? - Þú hefur tignina til þess.
Ekki misskilja okkur. Það er enginn hér að verja Battaglia. Hann er Mussolini tittur.
Ef þeir slökuðu á, gerði hann það líka.
Með Sikiley fallna, rúlla okkar menn gegnum Ítalíu eins og skósverta gegnum blikkhorn.
Við þurfum bara að verða heilbrigðir, sitja sem fastast og bíða.
Þeir hafa verið hér í tvö ár. Ég var að koma. Ég þarf tíma til að skoða þetta.
Ekki of mikinn. Gerðu það, herra. Þrír minna manna eru á grafarbakkanum.
Ryan ofursti, þetta er Costanzo kapteinn, kapelánn herdeildar okkar.
Orde lautinant.
- Mín er ánægjan, Ryan ofursti. - Gjörið svo vel og setjist. Afsakið töfina.
Lockart sat alltaf hér.
Þetta er fínt. Takk.
Majór, ef þér er sama um að ræða það, hvernig dó ofurstinn ykkar?
Hann lamdi Battaglia með prikinu sínu.
Sástu svitaklefann þarna?
Lockart dó þar í gærkvöldi.
Sem gerir þig æðsta yfirmann þessara búða.
Herdeild mín bíður fyrirskipanna þinna.
Hún er enn þín herdeild, majór.
Takk, herra.
Þetta er búið til úr graskerjum.
Svolítið óvenjulegt, finnst þér ekki?
Við gátum ekki annað en tekið eftir hvar þú sast, ofursti.
Það tók 200 ár að skapa svona offisera. Það tók mig 90 daga.
- Þeir eru brjálaðir. - Þetta er þeirra sérgrein.
- Við erum útilokaðir. - Okkur gekk betur með liðþjálfa.
Nú erum við með gullofursta.
Gullofursti er hærri tign en gullfiskur. Skilið?
- Eitthvað fleira, liðþjálfi? - Nei, herra.
Gull hefur rétt fyrir sér. Þorskhaus.
Allt í lagi. Nú vitum við að við stöndum einir.
- Værirðu til í smá hlaup, herra? - Hlaup?
Að forðast ljósin, meina ég. Það er nokkuð mikilvægt.
- Hvað í fjandanum er þetta? - Mold, herra, úr göngunum.
Okkur reiknast til að loft braggans geti borið tvö tonn af henni ef við dreifum henni rétt.
Leitt að biðja þig að koma, en mér fannst þú ættir að vera hér.
Landar þínir náðust við að reyna að stela birgðum.
- Hvaða birgðum, majór? - Flóttaskömmtum. Sjáðu sjálfur.
Þessir menn eru þjófar.
En þar sem þeir eru bandarískir, vildi ég samþykki þitt til að refsa þeim.
- Hver er þín hlið á málinu? - Mínir menn þurfa ýmislegt úr pökkunum.
- Mat. Og það sem meira er, mepacrine. - Er það satt, majór?
Fullkomlega. En þessir menn eru þjófar og ætti að vera refsað.
Nei. Þeir eru veikir. Það eru líka 50 menn í hjúkrun með sama sjúkdóm.
- Hvað í fjandanum ertu að gera í því? - Stríð veldur dauða, ofursti.
Allir í búðunum hafa kynnst malaríu.
Eina leiðin til að maður sleppi er að hafa mepacrine til að halda sér gangandi.
Gleymdu refsingunni. Bostick, farðu með þessa menn. Hittu mig síðar.
- Mínir menn eru veikir, herra. - Út.
- Majór, færðu þessa pakka á sjúkrastofuna. - Hvað sagðirðu?
- Það er bein skipun. - Fari þín beina skipun og veri!
Ég er stöðuhæsti offiserinn hér. Þú ferð með þessa pakka í kvöld. Er það ljóst, félagi?
Það er eins gott þú vitir hvað þú ert að gera, nema þú viljir eiga við uppreisn.
Uppreisn í níundu skyttudeildinni?
Wellington og Marlborough myndu snúa sér í gröfinni, majór, ekki svo?
321 mættir, 83 á spítala, 404 menn mættir eða taldir.
- Þú mátt senda á brott. - Ef þér væri sama, kapteinn,
ég er að taka stjórn sem stöðuhæsti maður búðanna.
Það er, að sjálfsögðu, ykkar á milli. Ég mun upplýsa Battaglia majór.
Ég vil frekar gera það persónulega. Gætirðu farið með mig til hans?
Hvíldu mennina, majór, en haltu þeim hér.
Standið... í hvíldarstöðu!
Hvílist.
Majór varar þig við að hann er búinn að tapa þolinmæðinni við fangana.
Með því að taka stjórn, ertu orðinn persónulega ábyrgur fyrir gerðum þeirra.
Gott.
Og segðu honum, að héðan í frá, verði allt mikið breytt frá því sem áður var.
Majórnum líst vel á þig.
- En varar þig við að reyna að gabba hann. - Aldrei. Auðvitað ekki.
Biddu majórinn að koma með mér. Ég mun sanna hversu breyttar þessar búðir verða.
Hvað í Guðs nafni er hann að gera?
Hvað sýnist þér?
Ryan!
Ryan, þú getur ekki gert þetta. Þú getur ekki gert neinum þetta.
- Ég er glaður að þú gast komið, majór. - Ef þú svíkur okkur, borgarðu fyrir það.
Þú komst nógu snemma til að sjá. Láttu mennina snúa við svo þeir sjái líka. Majór?
Bostick liðþjálfi, rífðu upp sturtugólfið.
Liðskönnun... snúi... við!
Allt í lagi. Heyrið þetta.
Meðan ég er við stjórn, verður hver sá sem reynir flótta leiddur fyrir herdómstól.
Skilið?
Standið kyrrir við liðskönnun!
Þú færð Járnkross nasistanna fyrir þetta, Von Ryan!
Samkvæmt fyrirskipun yfirmannsins, verður kveikt á sturtunum klukkan 12.
Rakvélum verður dreift sem og lúsadufti.
Frá því kvöld, verður Rauða Kross pökkum dreift einu sinni í viku.
- Þú mátt senda liðskönnunina á brott. - Ekki svo geyst.
Hvað með klæðnaðinn í Rauða Kross pökkunum í geymslunni?
Gleymdu því.
Einmitt, því Battaglia rekur svartamarkað með Rauða Kross fötum. Ekki satt?
Segðu þessum manni að ég hafi treyst honum sem herramanni. Ég vil fötin.
Mér þykir það leitt. Majórinn segist ekki geta dreift víni.
Víni? Hver í fjandanum sagði eitthvað um vín? Ég er að tala um föt.
Þetta er þér fyrir bestu, ofursti.
Þú seldir þig frekar ódýrt, var það ekki?
Lúsaduft og heitt vatn?
- Orde, sendu mennina á brott. - Ég segi þér hvenær þú sendir þá á brott.
Bostick, rífðu dyrnar af baðklefanum, og notaðu hvað sem er annað sem þú þarft.
Einmitt, herra.
Fincham majór, þú gefur mönnunum skipun um að afklæðast.
Afklæðast. Skilið? Naktir.
Liðskönnun... afklæðist.
Farið úr öllum þessum druslum. Öllum saman!
Og, majór, það gildir líka fyrir offiserana.
Réttið leppana frá aftari röðinni áfram og fleygið þeim á bálið!
Kapteinn! Fangarnir eru að brenna fötin sín!
Það er rétt hjá þér... fangarnir eru sannarlega að brenna fötin sín.
Ég verð að stöðva það, að sjálfsögðu.
Náðu í Battaglia majór. Ég bíð hér.
Costanzo kapteinn, ég sagði afklæðist.
Herra, ég tek það að vera meðlimur klæðisins bókstaflega.
Ég virði sannfæringu þína, kapteinn.
- Hér kemur il Duce! - Standið rétt!
Majórnum finnst að það ætti að slökkva bálið samstundis.
Segðu honum að við höfum engan slökkvibúnað.
Bjargið fötunum! Bjargið fötunum!
- Hann segir að þú sért enginn herramaður. - Aðeins með þinglýsingu.
Hvað með fatnaðinn?
Föngunum verður gefinn fatnaður, Ryan ofursti.
En þú, herra, er ég hræddur um, verður að fylgja mér.
Vel gert, ofursti!
Fincham majór! Þú mátt senda á brott þegar þú ert tilbúinn.
Okkur tókst það, ofursti. Okkar menn lentu í Salerno. Ítalía gafst upp.
Það er frábært. Alveg frábært.
Já. Okkar menn eru tilbúnir til að fara, en tjallarnir hérna eru til vandræða.
Halló, herra. Er allt í lagi með þig?
Gætirðu komið samstundis? Það eru vandræði.
- Það eru engir verðir. - Þeir stungu af um nóttina.
Fincham tók Battaglia til fanga. Hann er að draga hann fyrir herdómstól.
Skrásetjið í gerðabók herdeildarinnar að Stein kapteinn sé verjandi offiser,
Orde lautinant sækjandi offiser. Fincham majór dómari.
Ef réttinum þóknast.
- Ryan ofursti, þetta er ekki þitt mál. - Ég er enn stöðuhæstur í þessum búðum.
Við erum að halda skyndi herdómsstól nákvæmlega eftir reglugerðum.
Hvað gerist þegar þið finnið hann sekan, eftir reglugerðum?
- Hann verður hengdur. - Það væri morð. Hann er nú borgari.
Nei, herra. Við erum enn í stríði, og óvinurinn er enn óvinurinn.
Ég segi hengjum hann!
Majór, slepptu þessum manni. Oriani, komdu honum héðan.
Liðskönnunin mun standa í hvíldarstöðu.
Majórinn biður mig að segja þér að hann vildi þér aldrei mein.
Það var Mussolini og fasistarnir sem neyddu hann til að vera grimmur.
Nú er öllu lokið fyrir Ítalíu.
Látið drápunum ljúka líka.
Viljiði hefndina ykkar með þessu?
Ég vil réttlæti.
Ekki bara fyrir Lockart ofursta og hina dauðu, en fyrir þá okkar sem eru enn á lífi.
Við erum 200 mílum aftan víglínunnar.
Ekki bara réttlæti hersins heldur líka vitið mælir svo fyrir að við sleppum honum ekki.
- Já! - Það er til betri leið, majór.
- Viljið þið allir réttlæti? - Já!
Gerið honum það sem hann gerði ofurstanum. Setjið hann í svitaklefann.
- Nei! - Já!
Fífl.
- Þú heimska, væmna fífl. - Það eru forréttindi tignarinnar, majór.
Fari tignin til fjandans. Ef lífgjöf úrþvættisins kostar líf eins manna minna, lofa ég...
Dreifið ykkur! Fleygið ykkur ájörðina!
Hann sá okkur. Við ættum að drífa okkur.
- Glæsilegt, ofursti. Hvert? - Við erum dagsgöngu frá ströndinni.
- Ég hef samband við skipin ykkar. - Færa 400 menn í björtu? Þú ert klikk.
- Ég vísa ykkur til vegar. - Hví þá?
Heldurðu að þú hatir Þjóðverjana meira en ég?
- Það er þessi virði. - Ég treysti ekki Ítölum.
En ég er við stjórn hér og ég segi að við komum okkur - núna.
Stans!
Þýsk bílalest! Allir niður!
Þessar rústir gætu falið þúsund menn.
Leyf þeim að hvíla sig þar um nóttina meðan ég fer og næ sambandi við skipin.
Hversu mikið lengra til strandarinnar?
Fimm, kannski sex mílur. Ég ætti að vera kominn löngu fyrir dögun.
Þetta er eins góður staður fyrir gildru og ég hef nokkru sinni séð.
Gangi þér vel, Oriani. Við bíðum eftir þér. Komum nú.
Viðurkenndu það, Kani.
Litli Ítala vinurinn þinn hefur yfirgefið okkur.
Við erum eftir í kassa.
Ofursti!
Eitthvað hreyfist!
Út!
Þjóðverjar! Dreifið ykkur!
Dreifið ykkur! Svona!
Allt í lagi. Núna.
Kyrrir.
Ryan ofursti, Fincham majór, Stein kapteinn og Costanzo, Orde lautinant - fremsti vagn.
Ég er læknir. Ég verð með þeim særðu.
Þeir verða eftir svo við getum litið almennilega eftir þeim. Stigið um borð.
Litli Ítaladjöfullinn Oriani leiddi okkur að teinunum og sagði til okkar.
Það var þetta svín sem sveik okkur!
Ég drep þig!
Þeir hafa litið almennilega eftir þeim særðu núna. Aumingja greyin.
Bara því þú leyfðir Battaglia að lifa.
Þú færð Járnkrossinn núna, Von Ryan.
Vegirnir eru fullir af þjóðverjum. Það þýðir að við hljótum enn að vera á norðurleið.
Þú getur veðjað á það. Von Ryan fékk miða aðra leiðina fyrir okkur til Föðurlandsins.
- Já. - Fretaðu því úr braggapokanum, félagi.
Ég skal fara í þig hvenær sem þú vilt.
Við erum að koma til Rómar.
Ég er von Klement majór, nú við stjórn þessarar fangalestar.
Þið verðið undir minni umsjá þar til við komum til lokaáfangastaðar.
Þið hafið 30 mínútur til hvíldar, og það er matur og vatn handa öllum.
Von Klement majór?
Oriani kapteinn er ítalskur offiser. Ekki stríðsfangi. Hann á ekki heima með okkur.
Ég hef mínar fyrirskipanir.
Verðirnir eru ofaná aftur.
Þeirra er ekki þarfnast hér eftir því sem ég get best séð.
Enginn möguleiki að grafa í gegnum þetta búr, Von Ryan.
Læknir, ertu með hníf í snyrtibuddunni þinni?
Ertu að hugsa um að klippa þig í gegn?
Nei.
Ég er að hugsa um að grafa mig í gegn.
Væri þér sama, majór?
Nei, ofursti, bíddu. Bíddu þar til lestin kemur að þverteinum.
Þeir dylja hljóðið þegar plankinn brotnar.
Það er ómögulegt að komast út meðan við erum á ferð.
- Og þegar við stoppum, ganga verðirnir um. - Ef það verður dimmt, tek ég áhættuna.
- Hvað með hina? Ef einn fer, förum við allir. - Er það? Gætirðu sagt mér hvernig?
- Við verðum að útrýma vörðunum. - Stórsnjallt.
Þeir eru með vélbyssur og við vopnlausir.
Ef við gætum tekið eina byssu frá einum verði...
Oriani?
Snúðu þér við.
Svona. Snúðu þér bara við.
Lærðirðu þetta af kúrekamyndunum?
Hefurðu betri hugmynd?
Þú værir of lengi að kyrkja mann, Ryan ofursti.
Meðal nasistinn yrði óþolinmóður á meðan.
Orde.
Hnúturinn brýtur barkakýlið, hnéið brýtur bakið. Dauður eftir 15 sekúndur.
Kyrkisnúra - frá Indlandi.
Jæja þá. Hver er áætlunin?
Ef þú hefur ekki kjarkinn í það, skal ég gera það.
Við erum að stoppa aftur.
Eitthvað fór úrskeiðis.
- Kannski hafa þeir náðst. - Taktu því rólega, prestur.
- Það er stöð framundan. - Bíddu.
- Einhver gæti verið að horfa. - Við verðum að hætta á það.
Verðirnir eru hérna megin. Opnaðu hurðina þarna megin.
- Hvaða geðveiki... - Taktu því rólega.
- Náðu mönnunum á þakinu samstundis. - Einmitt.
Ef þér mistekst, drepa þeir þig ekki. Heldur ég.
Þegiðu.
Bostick, komdu með hálfan mannskapinn. Dunbar, dreifðu hinum. Hljóðlega.
Sleppum þeim.
- Getum við hreyfst? - Ökumaðurinn er lifandi, ekki kolamaðurinn.
- Ég get kynt, herra. - Látið Oriani fara til ökumannsins.
- Sendið kapeláninn og lækninn hingað. - Já, herra. Setjið líkin í vagninn!
Settu líkið í vagninn.
Inn með líkin í snarheitum!
Komdu lestinni af stað og þú ert óhultur. Skilið?
Áfram, þið þarna! Svona, áfram!
Tíu mínútur í viðbót... Hvílík óheppni!
Hann verður að stoppa eftir vatni eins og við. Þegar hann fer áfram verðum við langt undan.
Helvítið er rétt á eftir okkur.
Geturðu vakið hann? Við þörfnumst hans.
Svona.
Öll heimilisþægindi.
Gerið það. Ég er ítölsk. Ég hef ekkert gert.
- Hvað í ósköpunum ertu að gera hér, barn? - Prestur, þú ert óborganlegur.
Finnst þér ekki að hún ætti að klæðast meðan við ræðum það?
Hann hefur rétt fyrir sér. Það meiðir þig enginn.
Varðandi spurningar, majór.
- Má ég rísa á fætur? - Að sjálfsögðu.
Ég mun engum spurningum svara, Herr Oberst.
Majór, allir verðir þínir eru dauðir. Við stjórnum lestinni núna.
Ég vil áætlunina yfir hvar og hvenær við fáum matinn sem þú lofaðir okkur. Skilið?
- Flórens klukkan 6. - Og hvað gerist í Flórens?
Lestin stöðvast í lestarbyggingunni og fangarnir geta stigið frá borði.
Ryan ofursti. Ofursti, sjáðu.
Lítur út fyrir að við förum til Innsbruck.
Hvað þýða þessir hringir, majór?
Ég fæ skipanir þar frá fjarskiptamönnunum. Ég, sjálfur. Enginn annar.
Fékkstu skipanirnar gegnum útvarpið þarna?
- Nei. Þetta er venjulegt útvarp. - Allt í lagi. Þarna.
Lautinant, ef hann bærir á sér, settu gat í hann.
- Þeir halda í við okkur. - Þýsk herlest er á þessari áætlun.
Herramenn, þið hafið verið mjög djarfir. En hvað hafið þið grætt?
Í Flórens, bíða aðrir hermenn. Þið hafið verið hugrakkir.
Ef þið viljið vera skynsamir, sé ég til að það sé komið virðulega fram við ykkur í Flórens.
Við fengum sýni af nasista virðingu þegar við stigum um borð.
- Þið hafið samt ekkert val. - Og engu að tapa með því að reyna.
Skilríki og lestarkort von Klement, þau gilda til Flórens.
- Þú ert góður í þýsku, prestur. - Ég lærði í Þýskalandi.
Ég fór til Breslau eftir Oxford.
Myndi fjarskiptamaðurinn í Flórens þekkja majórinn í sjón?
- Hann myndi vera ítalskur, er það ekki? - Að sjálfsögðu. Undir þýskri umsjá.
- Og ég held þú sért að ljúga. - Ég myndi segja, að með landið í uppnámi,
séu hverfandi líkur á að fjarskiptamaðurinn biðji um skilríki.
Spyrji hvern? Ég meina, þú varst rétt að segja...
- Já. Við verðum bara að taka þá áhættu. - Þú ert einstaklega óvitur.
- Einmitt. - Ó, nei. En ég...
En sjáðu þessa mynd. Ég líkist þessum náunga ekki baun.
Nei. Ég geri það ekki.
Ég geri það ekki. Allsendis ekki.
Þetta er betra. Sjáum þig nú spássera.
- Þetta gengur ekki. - Jú. Sjáum þig nú spássera.
Settu stíl í þetta. Hönd á mjöðm. Þjóðverinn er með stíl.
Sláðu hönskunum í lærið.
Ég held þú hafir gabbað hann, prestur. Ertu til?
Já, herra. Ég kom yfir vagnana til að athuga. 14 okkar manna standa sem verðir.
Hinir búningarnir voru of blóðugir.
- Losaðirðu okkur við líkin? - Þegar við fórum yfir síðustu brú.
Gerðu eins og ég segi þér, eða ég sprengi þig í tætlur!
Lautinantinn vill að mennirnir okkar ofan af lestinni, borði fyrst.
Ef þeir koma niður, erum við dauðir. Þeir kunna ekki þýsku.
Við erum búnir að vera.
Fjandinn! Er þetta ekki presturinn?
Það er siður að finna yfirmanninn fyrst að tali.
Gertel lautinant, herra... hermessi 306. Verðirnir ættu að borða...
Láttu fyrstu 16 fangana fara með skammt til varðanna.
Þeir mega ekki færa sig.
Betra að athuga með turtildúfurnar.
Ég heiti von Klement majór.
Skipanir mínar, takk.
Mætti ég sjá skilríki þín, majór?
Hnepptu jakkanum!
Kallarðu þig þýskan offiser?
Nafn þitt, tign og númer!
Ef þú getur ekki séð um þennan útnára...
...læt ég flytja þig til rússnesku víglínunnar!
Skipanir mínar! Ég er að flýta mér!
Nasistar... Guð minn!
- Hér koma þeir. - Guð minn, þeim tókst það.
Vel gert, prestur. Þér tókst það. Guð minn, þér tókst það.
Hvort sem þið trúið því eða ekki, leið yfir greyjið.
Þeir hljóta að vera að flytja tvær deildir suður á bóginn.
Miðað við kortið, verðum við utan alfaraleiða.
Mennirnir gætu horfið á tíu mínútum.
Hvernig fáum við tíu mínútur með lestina fimm mínútum á eftir okkur?
- Hún gæti beygt við Bologna. - Eða elt okkur alla leið til Berlínar.
Sloppnir? Við erum ekki sloppnir. Við erum bara að vinna starf þessarar skepnu.
Einmitt. Og í Veróna, sem er merkt með X-i á kortinu, verð ég almennilega þakklátur.
Í Veróna, á að skipta út bæði ökumönnum og vörðum.
Það er ef við förum til Veróna.
Sjáið hér.
Segjum að þegar við komum til Bologna,
förum við framhjá og til vinstri til Mílanó.
Og þú ferð? Kannski á bandarískum lestarteinum, ha?
En þessi lest er undir stjórn yfirherstjórn þýska hersins.
Slíkt er ekki mögulegt. Til að breyta af leið herlestar
þarf skrifaða skipun undirritaða af meðlimi herráðsins, ofursti.
Majór, það er ekki bara þinn her sem skrifar í þríriti.
Obergruppenführer Wilhelm von Kleist.
- Þýðir það herráð? - Svo sannarlega.
Jæja. Við erum með blokk af auðum eyðublöðum og við erum með ritvél.
- Ég á ekki orð! Snilld! - Það getur ekkert versnað.
Einmitt.
Segjum að við vélritum skipun til Klement hérna.
Þegar hann kemur til Bologna, er honum sagt að fara til Mílanó,
þar sem honum eru gefnar trúnaðarskipanir frá Gruppenführer...
- Gef mér gott arískt nafn. - Ottfried. Johann Heinrich.
Gruppenführer Heinrich, sem er með í vörslu sinni heila lest af innsigluðum vögnum
sem á að fara með til einhvers mikilmennis.
- Goering feita. - Der dicke Hermann. Snilld!
- Þýfi fyrir ríksmarskálkinn. - Majór?
Það gæti gengið. Það er nógu djarft - ég skal gefa þér það.
Og þetta verður undirritað af góðvini okkar úr herráðinu, Wilhelm von Kleist.
Þetta verður erfitt, herra.
Erfitt?
Fyrir Hermann okkar feita?
Fyrir Goering marskálk, að sjálfsögðu!
Ekki rífast, breyttu áætluninni!
Þetta er úr bandarísks flugmanns. Hvernig fékkstu það?
Stalstu því? Keyptirðu það? Fannstu það?
Ég gaf honum það fyrir að skjóta niður bandarísku flugvélina.
Von Kleist herforingi verður mjög ánægður.
Nafn þitt, kapteinn, fyrir skýrsluna mína.
Gefðu ökumanninum þetta.
Gestapó.
- Hversu langt er um liðið? - Tíu mínútur, og púlsinn er mun hraðari.
- Hvernig gekk? - Eins og í sögu.
Láttu það vera. Allir liggi niðri.
Gestapó. Allir niður.
Ég hef mikið að gera. Hvað viltu?
Það ætti að kæra hann fyrir yfirboðurum sínum.
Þetta er endinn á því.
- Við fundum það. - Funduð hvað?
Við fundum stað til að yfirgefa lestina. Yfirgefin lestargrein hálfa leið til Mílanó.
Svona. Skoðum þetta.
Virðist vera...
90 mílur.
- Við verðum komnir þangað klukkan 2100. - Bættu við hálftíma, fyrir vatn.
- Enn betra. Það verður almennilega dimmt. - Í morgunsárið, verða 90% mannanna dauðir.
Við þurfum hann ekki lengur. Né hana.
Ekki kveinka þér. Ef þér býður við því, væri það mín ánægja.
- Ég ákveð það. - Eins og Battaglia?
- Það var öðruvísi. - Ég sé til þess.
- Þú hlítir skipunum, majór. - Ég er hræddur um ekki.
- Þetta eru manneskjur. - Manneskjur skjóta ekki særða.
En þær myrða með köldu blóði? Ertu svo langt leiddur?
Má ég fara í klefann minn núna?
Já, auðvitað.
Þú hefur ekkert borðað síðan við yfirtókum lestina.
- Ég er ekki svöng. - Auðvitað ertu það. Hérna. Slappaðu af.
Þú getur ekki falið það. Ég veit þú munt gera það sem breski majórinn vill.
Þú meinar að drepa ykkur bæði?
Það er rétt ákvörðun. Í þínum sporum, gerði ég það.
Nei, þú gerðir það ekki. Þú ert ekki svo hörð.
- Hvað viltu þá? - Ekkert.
Ekki til að hjálpa mér?
Ef ég get, já.
Það segja allir karlmenn.
Hversu gömul ertu?
Sá fyrsti var sami maður og hjálpaði móður minni.
Ég var ekki enn fermd.
Gerist slíkt ekki í Bandaríkjunum?
- Hví ertu með þessum Þjóðverja? - Fyrir mat, fyrir föt. Til að lifa.
- Er það allt? - Það er nú einu sinni styrjöld.
Já.
Hvernig sagðirðu það?
Slappa af?
Finnst þér fótleggirnir mínir of grannir?
Hví lokarðu ekki hurðinni?
Ég skal gera það.
Á leiðinni út.
Þýsku svín!
- Við þurfum vatn. Við erum líka svangir. - Þegiði þarna.
- Ef þeir vissu hvað er að ske, gerðu þeir það. - Þeir verða að sitja á sér.
Eftir hverju erum við að bíða núna?
Komið!
Þau eru farin. Þau eru ekki hér.
Hann er dáinn.
Til baka! Farið upp!
- Við getum ekki skilið þau eftir til að tala. - Vertu þarna megin. Farðu í átt að vélinni.
Við verðum að fara núna! Ef ljósin verða rauð verðum við fastir!
Ég sagði þér að bíða!
Til baka!
Allt í lagi. Komum okkur.
Komið lestinni af stað!
Ekki hlaupast á brott!
Ég er ítölsk! Bjargið mér!
Ekki snerta mig eða ég skýt af þér hausinn!
Skilaboð frá Bologna, herra.
Lest af föngum er á leið til Austurríkis, gegnum Veróna.
Yfirmanninn á Bologna stöðinni, takk.
Fangalestin? Já... til Mílanó.
Kapteinn, þetta var eftir persónulegri skipan von Kleist herforingja.
Sending til Goering marskálks? Þetta er fáránlegt!
Allt í lagi, ég athuga það.
Ómögulegt!
Bologna staðfestir sérstaka skipan þína um breytta stefnu Mílanó lestarinnar.
Sérstök skipan frá mér?
Varðandi sendinguna til Hermann Goering marskálks.
Ég gaf enga slíka skipan. Hvaða lest sagðirðu?
Fangalest.
Fjarskiptaskrifstofuna í Mílanó, takk.
Teinarnir glansa fullmikið ef þeir eru ónotaðir.
Eitthvað hefur gengið á þessu spori.
Þessir teinar hafa verið notaðir nýlega. En við vitum ekki hvað er framundan.
Þetta er yfirgefið hér. Komum okkur.
- Síðasta stopp, ofursti? - Síðasta stopp, hermaður. Allir út.
Allir vagnar tæmist!
- Þetta eru ekki þýskar flugvélar. - Bandarískar?
Nei. Breskar. Lancaster, held ég.
Leitt að sleppa ykkur í óbyggðunum, en ekkert við því að gera.
Farið í átt að fjöllunum eða hafinu.
Við komum saman aftur og förum aftur í Þjóðverjann. Svona, strákar. Gangi ykkur vel.
Allir aftur í lestina! Aftur í lestina!
Aftur í lestina!
Svona, hreyfið ykkur! Aftur! Inn!
Oriani!
Farðu með lestina héðan! Áfram! Svona nú!
Heigull! Ætlarðu að skilja þá eftir til að deyja?
Þeir eru enskir... bandarískir... óvinir okkar!
Eru Þjóverjarnir vinir þínir?
Leyfðu heiglinum að fara.
Stöðvið lestina!
Bostick!
- Þeir særðu í lúxusvagninn! - Segið Oriani að leysa brennandi vagnana!
- Hvar er Oriani? Við erum tilbúnir að fara. - Fara? Fara hvert?
Þrír dauðir, og hinir þurfa betri hjálp en ég get veitt. Kannski eru þetta endalokin.
Þessi maður heldur að hann geti komið okkur í gegn.
- Hvað ertu að tala um? - Sviss. Alla lestina. Okkur alla.
- Sviss? - Þú ert geggjaður. Þið eruð allir geggjaðir.
Hérna. Norður af Mílanó, þar sem sporið greinist.
Síðan stríðið hófst fer öll umferð til hægri, til Þýskalands.
En vinstri greinin, gamla Maloja skarðið, fer til Sviss.
Eftir nokkra tíma erum við komnir yfir landamærin og frjálsir.
- Það er mögulegt. - Já, kannski, en Mílanó - það er lykillinn.
- Heldurðu að við getum gabbað þá aftur? - Ökumaðurinn segir að það sé leið.
Í úthverfi Mílanó er stjórnturn við byrjun umferðarstjórnunarkerfisins.
Þessi stjórnturn stjórnar öllu Mílanó svæðinu.
Ef við getum tekið hann og brotið merkin, aðalstöðin, hérna,
veit þá ekki hvar við erum þar til þeir gera við það, en þá verður það orðið of seint.
Getum við farið gegnum Mílanó án þess að stoppa?
Já. Hann segir að það sé hægt.
Komum okkur.
Að verki!
Svona!
Komum!
Er mögulegt fyrir lestina að fara framhjá Mílanó?
Nei, herra, hann segir að lestin verði að fara hér í gegn.
Bráðum komum við á stjórnsvæðið. Ef rafmagnið er aftur á, sjáumst við á töflunni.
En þá verðum við komnir á fulla ferð. Of seint að stöðva okkur.
Gef mér lest fyrir mannskapinn minn!
Gortz ofursti hér. Finnið mér yfirmann Luftwaffe. Luftwaffe!
- Kemst þetta ekki hraðar? - Ekki fyrr en við komumst efst í skarðið.
Héðan í frá er allt niður í móti alla leiðina til Sviss.
Ættum við ekki að fara hægar? Ef þeir hafa lokað teinunum framundan...
Verið á fullum krafti. Höldum áfram.
Ryan.
- Hvort sem okkur tekst þetta eða ekki... - Okkur tekst þetta, majór.
Ég er að reyna að segja að mér þykir leitt að það skyldi hafa verið þú með stelpuna.
- Félagi, sjáðu. Alparnir. - Okkur tókst það.
Þar sem við erum komnir yfir hjallann, herra, Fincham, datt í hug þið vilduð dótið ykkar.
Pepino!
Messerschmitt!
Hann er að reyna að sprengja vélina.
Hér kemur félagi hans.
Þarna er annar!
Oriani!
Allt í lagi, komum.
Hvað í fjandanum er hann að segja?
Göngubrúin fer kringum fjallið. Hún er styttri en göngin.
- Fincham, komdu þeim á stað á göngubrúna. - Fylgið mér! Allir fylgi mér!
Hreyfið ykkur!
Svona, strákar!
Allt í lagi. Til baka! Aftur að búkkanum!
Til baka!
Lítur út fyrir að þeir séu farnir. Sjáum sjónaukann.
Engin furða að þeir séu að fara. Komum okkur.
Hvað með þýsku herlestina þarna?
- Við erum með byssur. Við stoppum þá. - Hvað svo?
- Hann segir við skiptum ónýtu teinunum út. - Með hverju?
Það er einfalt. Fjarlægið teina fyrir aftan lestina - setjið þá hér.
Tökum herlestina! Allir þeir með Schmeisser byssur, fylgi mér.
Gott! Þeir hafa stöðvað lestina!
Þessi er alltof langur. Takið þennan þarna. Fljótir.
Hreinsið þetta! Fljótir!
Togið!
Fljótir!
Svona, fljótt! Þetta gerir það!
Hreyfið ykkur!
Áfram nú!
Það virkaði ekki! Til baka!
Til baka!
Skjótið!
Svona! Upp með það! Fljótir!
Höldum undan!
Passið ykkur! Hérna. Stopp!
Liggið niðri! Ekki skjóta!
Skjótið!
Hættið að skjóta! Hörfið!
- Þeir reyna tangarsókn núna, ha? - Ef þeir hafa ekki gert það nú þegar.
- Gef mér sprengjurnar. Ég tek nokkra menn. - Nei. Þín er þarfnast hér.
Bostick, komdu með mér.
Hlauptu!
Handsprengja!
Til baka!
Þarna eru þeir!
Komdu, Ryan!
Svona, majór! Réttu mér hendina!
Fljótur!
Svona! Hraðar!
Ég sagði þér eitt sinn, Ryan, ef bara einn sleppur, er það sigur.
Sérstakar þakkir til yfirmanna og starfsmanna
ítölsku járnbrautanna (Ferrovie Dello Stato)
Sem með hæfni sinni, skilningi og samvinnu gerðu þessa mynd mögulega.
Visiontext texti: Sigurður Þ. Líndal
ICELANDIC